Back to Top

Jak najłatwiej zorganizować zbiórkę publiczną przez komitet społeczny? – Praktyczny przewodnik

Zbiórka publiczna to jedna z najczęstszych form pozyskiwania środków na leczenie, rehabilitację czy inne ważne cele społeczne. Wbrew obawom wielu osób, jej organizacja nie jest skomplikowana. Najprostszą i najszybszą formą jest powołanie komitetu społecznego. W tym przewodniku wyjaśniamy, jak zrobić to zgodnie z przepisami i bez nadmiernych formalności.

Czym jest zbiórka publiczna?

Zbiórka publiczna to zbieranie gotówki lub darów rzeczowych w przestrzeni publicznej. Miejsca, w których najczęściej się odbywa, to:

  • Wydarzenia plenerowe, festyny, koncerty (zbiórka do puszek)
  • Tereny szkół, urzędów czy parafii
  • Ulice i place miejskie

Ważne: Zgodnie z ustawą z 2014 roku, nie trzeba uzyskiwać „pozwolenia” na zbiórkę. Wystarczy poprawnie złożone zgłoszenie. Po weryfikacji formalnej informacja pojawia się na portalu zbiórek publicznych MSWiA.

Komitet społeczny – dlaczego to najprostsze rozwiązanie?

Komitet społeczny to forma idealna dla jednorazowych akcji, np. na leczenie konkretnej osoby. Główne zalety to:

  • Minimum formalności: Nie trzeba zakładać fundacji, stowarzyszenia ani działalności gospodarczej.
  • Szybkość: Komitet mogą powołać min. 3 osoby w jeden dzień.
  • Legalność: Działanie w pełni uregulowane ustawowo.

📌 INSTRUKCJA KROK PO KROKU

Krok 1. Powołanie komitetu

Trzy osoby muszą podpisać akt założycielski komitetu społecznego. Dokument musi zawierać:

  • Dane członków komitetu (imiona, nazwiska, adresy, PESEL)
  • Określenie celu zbiórki
  • Wskazanie osoby reprezentującej komitet

Wskazówka: Cel zbiórki opisz ogólnie (np. „Na leczenie i rehabilitację Jana Kowalskiego”). W zgłoszeniu do MSWiA nie podawaj szczegółowych danych medycznych ani diagnozy, aby chronić dane wrażliwe.

Krok 2. Zgłoszenie zbiórki do MSWiA

Komitet składa dwa dokumenty:

  1. Zgłoszenie zbiórki publicznej (formularz elektroniczny lub papierowy)
  2. Akt założycielski komitetu

Najszybciej zrobisz to elektronicznie przez ePUAP – wówczas dokument podpisują profilem zaufanym wszyscy członkowie komitetu.

Wskazówka: Formularz zgłoszenia nie ma osobnej rubryki „beneficjent”. Jeśli komitet chce, aby zebrane środki trafiły na konto zaprzyjaźnionej fundacji (a nie były wydatkowane bezpośrednio przez komitet), warto wskazać to wprost w opisie celu oraz w dodatkowych informacjach o zbiórce, np.: „Całość zebranych środków zostanie przekazana Fundacji Dobra Pomoc na realizację celu zbiórki.” Takie rozwiązanie ułatwia późniejsze rozliczenie, bo komitet nie musi samodzielnie opłacać leczenia czy rehabilitacji – wystarczy jeden przelew całości środków na konto fundacji.

Krok 3. Przeprowadzenie zbiórki

Zbiórkę należy prowadzić ściśle według zgłoszenia (np. jeśli zgłoszono zbiórkę do puszek – zbieramy do puszek).

Dobra praktyka: Zadbaj o protokoły otwarcia puszek i przeliczenia środków. Każde otwarcie puszki powinno odbywać się w obecności co najmniej dwóch osób z komitetu.

Identyfikatory osób kwestujących

Każda osoba zbierająca pieniądze w terenie powinna mieć widoczny identyfikator. Warto, aby zawierał:

  • Napis „ZBIÓRKA PUBLICZNA”
  • Imię i nazwisko osoby kwestującej
  • Nazwę zbiórki (zgodną ze zgłoszeniem)
  • Cel zbiórki (zgodny ze zgłoszeniem)
  • Organizatora, np. Komitet Społeczny „[pełna nazwa komitetu]”
  • Numer zbiórki (nadany po opublikowaniu zgłoszenia na portalu)

Jeśli środki mają trafić do zaprzyjaźnionej fundacji, można dodatkowo dopisać na identyfikatorze informację: „Beneficjent zbiórki: [nazwa fundacji]”.

Oznaczenie puszek i skarbonek

Na każdej puszce lub skarbonce warto umieścić analogiczny zestaw informacji, uzupełniony dodatkowo o:

  • Termin zbiórki (dokładne daty)
  • Miejsce zbiórki
  • Numer puszki (np. 1/2026, 2/2026)

Ważne: Puszki powinny być ponumerowane, zamknięte i zabezpieczone plombą lub naklejką w taki sposób, aby nie dało się ich otworzyć bez widocznego uszkodzenia zabezpieczenia.

Krok 4. Rozliczenie i sprawozdania

Po zakończeniu akcji komitet ma obowiązek złożyć dwa sprawozdania na portalu zbiórek:

  • Sprawozdanie z przeprowadzenia zbiórki (ile zebrano)
  • Sprawozdanie z rozdysponowania środków (na co wydano pieniądze)

Jeśli komitet zdecydował się przekazać całość środków wskazanej w zgłoszeniu fundacji, rozliczenie jest zwykle proste: po zakończeniu zbiórki puszki są komisyjnie otwierane i przeliczane, sporządzany jest krótki protokół, a cała zebrana kwota trafia przelewem na konto fundacji. Warto zwrócić uwagę, że sam termin przelewu (np. „następnego dnia roboczego”) to dobra praktyka porządkująca sprawę, a nie termin ustawowy.

Przykładowy opis w sprawozdaniu:

„W dniach 5–6 września 2026 r. w miejscowości Lipnica przeprowadzono zbiórkę publiczną do puszek. Zebrano łącznie 8 500 zł. Puszki zostały komisyjnie otwarte i przeliczone 6 września 2026 r. Cała zebrana kwota została 7 września 2026 r. przekazana przelewem na rachunek Fundacji Dobra Pomoc, wskazanej jako beneficjent zbiórki, z przeznaczeniem na cel określony w zgłoszeniu. Koszty pokryte z zebranych środków wyniosły 0 zł.”

Jako tytuł przelewu można wpisać np.: „Przekazanie środków ze zbiórki publicznej nr …, organizowanej przez Komitet Społeczny …”. Fundacja, która otrzyma środki, powinna potwierdzić ich wpływ – to potwierdzenie stanie się dokumentem potrzebnym komitetowi do rozliczenia zbiórki.

Do dokumentacji warto zachować:

  • protokół otwarcia i przeliczenia puszek,
  • potwierdzenie przelewu na konto fundacji,
  • potwierdzenie otrzymania środków przez fundację,
  • ewentualne faktury, jeżeli jakieś koszty były pokrywane z pieniędzy zebranych podczas zbiórki.

Jeżeli puszki, identyfikatory i materiały zostały opłacone poza środkami ze zbiórki, w kosztach wpisuje się 0 zł. Jeśli natomiast koszty mają zostać pokryte z zebranej gotówki, trzeba je najpierw orientacyjnie wskazać w zgłoszeniu, a po zakończeniu zbiórki podać faktycznie poniesioną kwotę.


O czym bezwzględnie pamiętać?

  • Ochrona danych: W zgłoszeniu publicznym nie podawaj danych wrażliwych beneficjenta.
  • Zgodność z planem: Wydawaj środki tylko na cel określony w akcie założycielskim.
  • Dokumentacja: Zbieraj wszystkie faktury (jeśli płacisz za leczenie) lub potwierdzenia przelewów (jeśli przekazujesz darowiznę na subkonto fundacji).
  • Terminy: Pilnuj dat złożenia sprawozdań (zazwyczaj 30 dni od zakończenia zbiórki).

Uwaga: Brak sprawozdania w terminie lub wydatkowanie środków niezgodnie z celem może skutkować konsekwencjami prawnymi dla członków komitetu.

Podsumowanie

Zbiórka publiczna prowadzona przez komitet społeczny to rozwiązanie szybkie, transparentne i dostępne dla każdego. Pozwala legalnie zebrać środki na pomoc, angażując lokalną społeczność, szkołę czy znajomych.

Zapamiętaj:

  • ✅ Zbierz minimum 3 zaufane osoby do komitetu
  • ✅ Zgłoś zbiórkę elektronicznie (przez ePUAP)
  • ✅ Jeśli środki mają trafić do fundacji – wskaż to w opisie celu i dodatkowych informacjach
  • ✅ Zadbaj o przejrzystość finansową (protokoły, faktury, oznaczone i zaplombowane puszki)
  • ✅ Rozlicz się terminowo na portalu zbiórek

Powodzenia w działaniu! Dobra organizacja to klucz do skutecznej pomocy.


📓 Główne źródła prawne

📘 Praktyczne poradniki i komentarze

< Powrót